|
|
|
|
|
|
| . |
|
|
|
| ||||||||
Basın Konseyi, Mayıs ayı raporunu açıkladı. Raporda son bir ayın önemli olayları yer alıyor.GAZETECİLERE YÖNELİK BASKILAR ARTIYOR
Basın Konseyi'nden yapılan yazılı açıklamada, ayın en önemli olayları, meclis kulisinin gazetecilere kapatılması, Basın İlan Kurumu’nun yeni uygulamaları ve bazı gazetecilere getirilen hapis cezaları oldu. TBMM'de Meclis Başkanlık Divanı, aldığı kararla meclis kulislerini gazetecilere kapattı. Basın Konseyi kararı “Abdülhamit zihniyetinin hortlaması” olarak değerlendirdi ve protesto etti. Meslek kuruluşlarının tepkisi üzerine karardan fiilen vazgeçildi. Geçen ay kamuoyunun dikkatini pek çekmeyen ama basın özgürlüğü açısından oldukça tehlikeli bir gelişmenin habercisi olan bir uygulamada da Basın İlan Kurumu’ndan geldi. Basın İlan Kurumu, Basın Ahlak Esasları’na aykırı yayınlardan dolayı gazeteler hakkında resmi ilan kesme uygulamasına başladı. Adalet Bakanı Hikmet Sami Türk, ölüm orucunu konu eden Perihan MAĞDEN‘in yazısını gerekçe gösterip, İlan Kurumu’ndan Radikal’in iki aylık ilan gelirini kesmesini istedi. Aynı uygulamayı Adalet Bakanlığı’nı temsilen İlan Kurumu’nda üye olan Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürü Ali Suat Ertosun gazetelerin yayınlarını şikayet ederek yapmaktaydı. Bu uygulamanın sonucu olarak Kurum tarafından yayınladığı bazı haberler dolayısıyla Sabah ve Takvim gazetelerinin ilanlarının kesilmesi kararı alındı. Ankara Kocatepe Camii’nde 10 Ekim 1999 tarihinde okunan bir mevlit sonrası basın mensuplarına yaptığı açıklamalar nedeniyle Yeni Asya Gazetesi Sahibi Mehmet KUTLULAR, Ankara 1 No’lu DGM’ce çarptırıldığı 2 yıl 1 günlük kesinleşmiş hapis cezasının infazı amacıyla cezaevine konuldu. Gazetenin 4 yazarı da “Deprem İlâhî ikazdır” başlıklı haber yüzünden, 30 Mayıs 2001 tarihinde İstanbul 3 No’lu DGM’de görülen dâvâlarında TCK’nın 312/2. maddesinden dolayı toplam 80 ay hapse mahkûm edildiler. 1999 yılının sonundan bu yana devam eden dâvâların karar duruşmasında mahkeme heyeti, savcının isteği doğrultusunda gazete yazarı Şaban DÖĞEN, Sami CEBECİ, Abdi YILDIRIM ve Cemil TOKPINAR’ın tek tek 1 yıl 8 ay hapis cezasına çarptırılmasına hükmetti. Ekonomik kriz nedeniyle 2001 yılının başından itibaren Türk medyasına büyük acılar yaşatan personel kıyımı kısa bir ara verdikten sonra Akşam Gazetesi'nde yeniden ortaya çıktı. Akşam Gazetesi’nden 60’a yakın gazeteci çıkarıldı. Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK) Malatya’da yayın yapan Channel Malatya’yı “toplumu şiddet, terör ve etnik ayrımcılığa sevk eden yayınlar yaptığı” gerekçesiyle 180 gün kapattı. RTÜK Kanal 6’ya üç gün, Kanal D ve Flash TV’ye ise birer günyayın durdurma cezası verdi. Üst Kurul, çeşitli yayın ilkelerini ihlal ettikleri gerekçesiyle de, Radyo Arkadaş’a 90, Marmara FM’e 30, Şanlıurfa TV ile Denge Radyo’ya 15’er, Arifan Radyo’ya 10, Best FM’e (İstanbul) 7, Çağ FM ile Hedef Radyo’ya (Ankara) 3’er gün yayın durdurma cezası verirken, Radyo Ekin’in yayınının 30, 3 ve birer gün olmak üzere üç kez durdurulmasına karar verdi. Üst Kurul ayrıca, Radyo 7 (İstanbul), Klas TV (Samsun), Radyo İmaj (Erzurum), Marmara FM (İstanbul), Denge Radyo (Ankara) ile Birlik Radyo’nun (Ankara) uyarılmasını kararlaştırdı. Basın Konseyi Genel Sekreterliği’nin ulusal çapta yayın yapan basın organlarından ve Konseye gelen bilgilerden yaptığı derlemeye göre Mayıs 2001’de meydana gelen önemli olaylar ve ayrıntıları şöyle: AYIN OLAYLARI Mektup Dergisi sahibi ve Genel Yayın Yönetmeni Yazar Emine ŞENLİKOĞLU, Antalya’da yayın yapan Klas TV adlı yerel bir televizyon kanalındaki konuşması nedeniyle, “halkı kin ve düşmanlığa tahrik etmek” suçundan iki yıl hapis ve 152 milyon 100 bin lira ağır para cezasına çarptırıldı. Ankara 12. Asliye Hukuk Mahkemesi, 10 Ekim 2000 tarihli Hürriyet Gazetesi’nin “İşte Ankara” başlıklı yazısıyla, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Melih Gökçek’in kişilik haklarına hakaret ettiği gerekçesiyle Emin ÇÖLAŞAN’ın 3 milyar lira manevi tazminat ödemesine karar verdi. ANAP Genel Başkanı, Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Mesut Yılmaz'ın kardeşi Turgut Yılmaz, “Moskova'da çekilen fotoğrafta Gazprom Şirketi yetkililerinin de bulunduğunu iddia ederek kişilik haklarına hakaret ettiği” gerekçesiyle manevi tazminat davası açtığı FP İstanbul Milletvekili ve yazar Nazlı ILICAK ile Yeni Şafak Gazetesi’ni 750’şer milyon lira tazminat ödemeye mahkum ettirdi. Kanal D televizyonu Eski YDP Genel başkanı Hasan Celal Güzel hakkında yayınladığı bir haberle, Güzel’in kişilik haklarına hakaret ettiği gerekçesiyle 2.5 milyar lira manevi tazminat ödemeye mahkum edildi. Fıratta Yasam Gazetesi 30 Nisan 2001 tarihli sayısında cezaevlerindeki ölümleri konu alan iki yazısı nedeniyle, "Halkı, ırk, dil, din ve sınıf ayrımı yaparak isyana teşvik ettiği" ve ayrıca "Rejim ve devlete hakaret" ettiği gerekçesiyle toplatıldı. İstanbul Emniyet Müdürü Kazım Abanoz, Milliyet Gazetesi`nin 20 Nisan 2001 tarihli sayısında yayınlanan "Polisten valiye korkunç tuzak" ve 21 Nisan 2001 tarihinde yayınlanan "Poliste şantaj çetesi" başlıklı haberlerde, hakkında "gerçek dışı ve hakaret niteliğinde" haber yapıldığı iddiasıyla Milliyet Gazetesi imtiyaz sahibi Aydın DOĞAN ile gazetenin sorumlu müdürü Eren GÜVENER ve gazeteci-yazar Tuncay ÖZKAN aleyhine 100 milyar lira manevi tazminat istemiyle dava açtı. Hakkındaki suçlamalar nedeniyle yasama dokunulmazlığı kaldırılan Van Bağımsız Milletvekili Mustafa Bayram, yayınlanan haber ve köşe yazılarında kişilik haklarına hakaret edildiği iddiasıyla Hürriyet ve Milliyet gazeteleri aleyhine 60'şar milyar liralık manevi tazminat davası açtı. DYP Genel Başkanı Tansu Çiller ve eşi Özer Çiller, bir köşe yazısında kişilik haklarına hakaret ettiği gerekçesiyle Hürriyet Gazetesi köşe yazarı Emin ÇÖLAŞAN hakkında 20 milyar lira manevi tazminat istemiyle dava açtı. Cumhuriyet Gazetesi, 12 Temmuz 2000 tarihinde yayınlanan “Selam gazetesi terör yuvası” başlıklı haberde “Basın Kanunu’nun 30. Maddesine muhalefet ettiği” gerekçesiyle Ankara DGM’de hakkında açılan davadan beraat etti. Radikal Gazetesi yazarı Mine G. KIRIKKANAT ile Sorumlu Yazıişleri Müdürü Hasan ÇATALKURT, 22 Nisan 200’de gazetede yayımlanan “Doğru adres” başlıklı yazı nedeniyle “Adliyenin manevi şahsiyetin tahkir ve tezyif” suçundan Bakırköy 2. Ağır Ceza Mahkemesi’nde yargılandığı davadan beraat etti. Zaman Gazetesi yazarı Hasan SUTAY, köşesinde yayınlanan bir yazı nedeniyle Bakırköy 2. Ceza Mahkemesi’nde yargılandığı davadan beraat etti. Ankara DGM Savcılığı “Beyaz Enerji” soruşturmasıyla ilgili haber yaptıkları için hakkında soruşturma açılan Oya ARMUTÇU hakkında takipsizlik kararı verdi. Adalet Bakanı Hikmet Sami Türk, Radikal Gazetesi yazarı Perihan Mağden'in ''Yine Ölüm. Yine Ölüm Yazısı'' başlıklı makalesinde kendisine hakaret edildiği gerekçesiyle Basın İlan Kurumu'na başvurarak Radikal Gazetesi'nin ilanlarının kesilmesini istedi. Basın İlan Kurumu, Takvim ve Sabah'ın Albayrak A.Ş ve Nuri Albayrak hakkında yaptıkları yayınlar nedeniyle Sabah Gazetesi’nin resmi ilan ve reklamlarının 4, Takvim Gazetesi’nin reklam ve ilanlarının ise 2 gün süreyle kesilmesine karar verdi. Ankara DGM Başsavcısı Cevdet Volkan, gazetecilere duruşmaları izlemek dışında DGM’ye girme yasağı getirdi. Ardahan'da, savcı ile tartışan haftalık olarak yayın yapan yerel 23 Şubat Gazetesi'nin sahibi Kasım TIRPANCI gözaltına alındı. Antalya'daki orman talanı operasyonunda gözaltına alınan 13 kişinin adliyeye sevki sırasında sanık yakınları gazetecilere saldırdı. DHA'dan Teslime TOSUN'un dişi kırıldı. bazı gazetecilerin de fotoğraf makineleri parçalandı. Adana’da, bir grup kooperatif üyesinin basın açıklaması sırasında, olayı izleyen basın mensuplarına silah, kalas ve sopalarla saldırıda bulunuldu. Kanal A kameramanı Yücel BAYLUK başından yaralandı, kameramanlar Aydın GÜÇLÜ ve Ahmet AKGÜN tartaklandı. Sakarya'da yayın yapan yerel Kanal 54 televizyonu stüdyosu, yayınladığı bir tartışma programı sırasında, 25 kişilik bir grup tarafından basıldı. Olayda bazı kişiler yaralandı. Ankara’da Polis eşlerinin bir gösterisi izleyen CHA muhabiri Ziya YILDIRIM Yenimahalle Emniyet Amiri Özer Biçer tarafından önce hakarete uğradı, daha sonra darp edilerek kelepçelendi. Çarşamba TV Genel Yönetmeni Faruk TAK, Kameraman Yaşar KARAMAN, Muhabir Umut HIZAL bir haber için gittikleri olay mahallinde saldırıya uğradı. Tüfekle ölümle tehdit edilen gazetecilerin kameraları da gasp edildi. Tokat'ın Niksar İlçesi'nde, Yeşil Niksar Gazetesi’nin sahibi Cemalettin BİLGİN'in aracına kimliği tespit edilemeyen kişilerce silahlı saldırıda bulunuldu. Aracın benzin deposuna 9 ve bagaj kısmına 7 merminin isabet ettiği bildirilen saldırıda can kaybı olmadığı, araçta maddi hasar meydana geldiği bildirildi.
06 Haziran 2001 Çarşamba
| ||||||||||
Mayıs ayı, basına ve basın mensuplarına yönelik hapis cezaları, yargılamalar, yasaklamalar ve baskıların yoğunlaştığı bir ay oldu. Meclis kulisleri gazetecilere kapatıldı, pek çok gazeteci yargı kararlarıyla çeşitli hapis cezaları aldı. Bu ayda medya mensuplarına yönelik saldırılarda artma gözlendi. Gazetecilerin işten çıkarılması uygulaması devam etti.
|