Y?lmaz Gneyin e?i Fato? Gney, A haberde H?d?r Gevi?in sundu?u Nas?l Yani program?nda nemli a?klamalarda bulundu. ??te programda konu?ulanlar?n tam metni...
Fransaya ilk g ettiklerinde ok yoksulluk ektiklerini vurgulayan Fato? Gney ?yle ?unlar? syledi, Yol filminin Cannes Film Festivalinde dl almas?yla birlikte, herkes, Y?lmaz Gneyin paray? vurdu?unu d?nyordu. Oysa biz elimizde Alt?n Palmiye dl, evimize dnerken, yol param?z bile yoktu, tercman?m?zdan bor alm??t?k.
Fato? Gney, A Haberde, Yumurtal?kta savc? Sefa Mutlunun ldrlmesiyle ilgili ynetmen Ali zgentrk n yap??? son a?klamalara da cevap verdi. ??te o rportaj?n metni
H?d?r Gevi?: Geen hafta Adanada Alt?nkoza Film festivalinde gr?tk sizinle. 1970 y?l?nda rahmetli e?iniz Y?lmaz Gney Umut filmiyle ayn? festivalde dlleri toplam??t?. Siz y?llar sonra Adanaya gidince ne hissettiniz?
Fato? Gney:
H?d?r Gevi?: Sizin zengin k?z imaj?n?z var, kolejli k?z Y?lmaz Gneyle evlendi diyorlard?, gerekten yle miydi
Benim babamlar Trkiyenin ilk sanayicilerindendir. Y?lmaz, onlar iin milli burjuvazi derdi, nk onlar uzun sre yabanc? sermayeye kar?? direndiler onun iin de kldlerve yokoldular. Ailem Arnavut kkenliydi, ok geleneksel de?erleri olan bir aile.
Y?lmaz bana bir ?ift gz hediye etti
H?d?r Gevi?: Asl?nda sizin evlili?iniz gzel bir birliktelik, aran?zda s?n?fsal bir farkl?l?k vard?, o ta?radan yoksul bir aileden siz gerek kentten ?stanbuldan bir zengin k?z? olarak O Krt as?ll? siz Arnavut as?ll?
Fato? Gney: Evet biraz eski Trk filimlerindeki gibi oldu.Ama ok kolay oldu ben hi zorluk ekmedim.Y?llar boyunca annesiyle ya?ad?m mesela, evlendi?imiz zaman da yan?m?zdayd?. O kadar sevimliydi ki ailesi, onlar?, bac?s?n?, annesini babas?n? ok sevdim. Hatta sanki bir sure kendi aileme yabanc?la?t?m varl?kl? olan kendi ailemin iinde bulunduklari olanaklardan tr onlara kendimi uzak bulmaya bile ba?ladim
Hizmetkarlar, k?rm?z? pancurlu villa ?ofrl arabalar
Moda caddesinin tesini bilmiyordum
O dnemler yle donemlerdi ki Y?lmaz Gneyi bile be?enmemeye ba?lad?m. ?yle ki ya?ad???m?z hayattan tr. ok gzel bir evde oturuyorduk, Levette krm?z? pancurlu, bahesinde gller olan hizmetkarlar?m?z vard? fakat ben Adanadan dndkten sonra Y?lmaza dedim ki madem ki sen halk?n yan?nda oldu?unu syluyorsun o halde nedir bu ya?ant?n, bunu hemen de?i?tirmeliyiz. Ne yapmal?y?z dedi, dedim ki nce bir gecekondu mahallesine gidip yerle?meliyiz, dedi ki o zaman ben i?e nas?l gidip gelicem, nedir bu arabalar bu BMWler, ?ofrler alt?m?zda. nk o gmlerde,
Hitona bile ?alvarla gittim
Y?lmaz o zaman bana ?yle dedi, bak Fato?, bizim amac?m?z dibe inmek de?il, yani olanaklar? bir tarafa b?rakmak de?il, amac?m?z fakirlerin seviyesini ykseltmek, onlar?n daha iyi daha refah bir ya?ama kavu?mas? iin mcadele etmek, yoksa ben, rne?in nas?l dolmu?la otobsle i?e giderim grmyormusun gitti?im her yerde yzlerce insan etraf?ma toplan?yor yani bir kere bu mnkn de?il ama yine de ben ?alvar?m? ?karmad?m ve inan?rm?s?n?z Hiltona bile ?alvarla gittim
Ailem Y?lmaz Gneyden korktu
P?r?lt?l? Ye?ilam?n arkas?nda kirli bir hayat vard?
H?d?r Gevi?: Peki aileniz sizin bu yeni durumunuzu ve Y?lmaz Gneyin ailesini
Fato? Gney: Yabanc? bir okulda okuyordum, tahsilimi yapacakt?m yksek ?renim yapacakt?m. Ve ailemin tek ocu?uydum, gz bebe?iydim. Btn hayalerini y?kt?m asl?nda onlar?n ben, tabii ailem Y?lmaz Gneyden de korktu
H?d?r Gevi?: Neden korktular peki
Fato? Gney: O zaman Y?lmaz zor bir ya?ant?dan geliyordu, a?k sylemek gerekirse gerekten eli?kili bir dnemden geliyordu Ya?ad??? ortamla o Ye?ilam ortam?yla tamamen eli?iyordu nk Y?lmaz ukurovadan gelmi?, ok saf ok temiz de?erleri olan geleneksel greneksel ok gen Daha 20li ya?lar?nda geliyor ve O tamamen farkl? bir ?eye giriyor, bugn de oldu?u gibi o Ye?ilam denilen p?r?lt?l? dnyan?n arkas?nda da ba?ka bir hayat, kirli bir hayat var
H?d?r Gevi?: Y?lmaz Gneyin mao bir erkek oldu?una ili?kin bir imaj var, gerekten ylemiydi Hele de siz de el bebek gl bebek yeti?ttirilmi? biri olunca
Fato? Gney: Ben byle bir ?eye tahamml gsterebilir miydim
Ali zgentrkn Yumurtal?k olay?yla ilgili syledikleri do?ru
H?d?r Gevi?: Geenlerde ynetmen Ali zgentrkn 1974 Yumurtal?k olay?nda ?ahit oldu?u manzaray? y?lar sonra payla?t?. Endi?e filminin ekimleri s?ras?nda,
Fato? Gney: Allah rahmet eylesin gerekten.. Savc? Sefa Mutlu o gece ok alkollyd, ayakta duramayacak kadar Ali zgentrkn syledi?i her ?ey do?ru Malesef szle byk sald?r?lar oldu, asl?nda bu tamamen Y?lmaz?n o gnk siyasi duru?undan rahats?z olman?n getirdi?i bir tepkiydi, ok kutupla?m?? bir toplumdu. Y?lmaz s?n?fsal olarak da siyasal olarak da farkl? bir kutupdayd?. Ne yaz?k ki o tepkiyle bir sald?r? sz konusu oldu, yoksa genelde Y?lmaz Gneyle herkes oturup konu?mak isterdi tan??mak isterdi ama olay ilk ba??ndan itibaren byle bir anlay???n ifadesiydi.
H?d?r Gevi?: Ba?ka nas?l bir detay hat?rl?yorsunuz o trajik gne dair
Fato? Gney: Ben sadece ?unu d?nyorum okyanusun ortas?nda bir gemi, bir may?n, serseri bir may?n diyeyelim ona tabi kimseyi sulamak istemem ve bir may?n?n gelip gemiye arpmas? ve o geminin infilak etmesi.. Yani ben olay? hep yle canland?rd?m gzmde
Filiz Ak?nla Pariste kar??la?t?
H?d?r Gevi?: Umutsuzlar filmi? biraz sizin Y?lmaz Gneyle ili?kinizi anlat?yordu, hatta siz sar???n oldu?unuz iin filmde de sar???n y?ld?z Filiz Ak?n oynuyordu. Filiz Ak?n ve sizin yollar?n?z y?llar sonra Pariste kesi?ti. O da Paris e giti, ancak o seski MT mste?ar?,
Fato? Gney: Bir gn Parisde Galerie la Fayette diye bir al??veri? ma?azas? vard?r, orada dola??rken birisi geti yan?mdan, tan?r gibi oldum, salar? bana Filizi a?r??t?rd?, gitim bakt?m emin olmad???m iin acaba Frans?z da olabilir diye Frans?zca sizi tan?yor muyum dedim, Aaa Fato? dedi beni grnce, ben de Filiz sensin dedim, e nk hi akl?m?n ucundan gemezdi Galerie la Fayette de Filiz Ak?na rastlayaca??m. Orda sar?ld?k yle ama sonra herhangi bir gr?me olmad?.
H?d?r Gevi?: Neden gr?mediniz sizin muhalif kimli?iniz yznden mi?
Fato? Gney: Yo yo hayr? ben fark? ili?k?ler ierisindeydim, onun farkl? bir evresi vard?, zaten o zaman ba?ka bir evlili?i vard?.
H?d?r Gevi?: Y?lmaz Gney 1981 y?l?nda,hapisteyken izne ayr?ld? sonra lkeden kat?, o yolculuk nas?l gerekle?ti?
Fato? Gney: Ben ocuklarla ?svireye gittim, bir film festivaline davetli olarak, Y?lmaz ise bir tekneyle Antalya Kemer den ayr?ld? ve Rodosa giti sonra biz Pariste bulu?tuk.
H?d?r Gevi?:Orada ekonomik olarak nas?l ayakta kald?n?z, sonra dil sorunu vard?, siz bilebilirsiniz ama Y?lmaz Gney Frans?zca bilmiyordu belki
Yol Y?lmaz Frans?zca biliyordu. nk hapishanede Frans?zca al??m??t?. ?ngilizcesi iyiydi bir de oyuncu oldu?u iin, insanlarla konu?urken vucut dilini ok iyi kullan?yordu, mimikleri ve gzleriyle ne demek istedi?ini anlatabiliyordu.
Elimizde Alt?n Palmiye eve gidecek param?z yoktu, tercman?m?zdan bor ald?k
H?d?r Gevi?: Peki zorluk ekmediniz mi bir lkede gmen olarak kalmak, nas?l geindiniz
Fato? Gney: Olmaz olur mu hani derler ya blbl alt?n kafese koymu?lar diye aynen yle. Onun d???nda gerekten zor gnlerimiz de oldu. ?nan?n ki zar zor geindik, btn bas?n burada Y?lmaz Gney Yol filmiyle trilyonlar kazand? falan diye yazarken, Y?lmaz bir da? kasabas?nda Yol filminin montaj?n? yapt?? vakit, hepimizin aya??nda ince ayakkab? vard?, oysa bot gerekiyordu, sonunda bana ve ocuklara bot ald? fakat kendisine alamad?. Hatta Alt?n Palmiye elimizde
H?d?r Gevi?: E?iniz gen ya?ta ya?am?n? yitirdi, 47 ya? insan?n gerek olgunlu?a eri?ti?i en retken ya?
Fato? Gney: Biliniyordu kanser oldu?u, O her seferinde hastanelere ?kt???nda ki Y?lmaz hasta oldu?unu sylemeyi pek sevmez ama gerekten byk ac?lar ekiyordu ve hastamelere ?k?yordu ve o zaman Genelkurmaydan telefon geliyor ve diyorlard? ki orada tutmay?n, kaabilir her an diye, bu nedenle hestanelerden tedavi sonulanmadan geri gnderiliyordu ve bu arada da srekli bizim evimiz bas?l?yordu sabaha kar??, o?lum uykusundan uyan?yordu, yani byle bir kabustu.
Vatanda?l?ktan ?kar?l?nca a?lam??t?
H?d?r Gevi?: Y?lmaz Gneyin Trkiye Cumhuriyeti vatanda?l??? 1983 y?l?nda, 12 Eyll rejimi taraf?nda elinden al?nm??t? Naz?m Hikmetin de al?nm??t? ama 2009 y?l?nda AKpParti ynetimince Naz?m?n vatanda?l??? iade edildi, ?imdi ister misiniz Y?lmaz Gneyin de vatanda?l??? iade edilsin
Fato? Gney: Hay?r hay?r benim iin vatanda?l???n?n elinden al?nmas? sadece ka??t zerinde bir i?lem, ok ok zlm?t, ok byk bir ac? hissetmi?ti ve a?lam??t? ve ben demi?tim ki Y?lmaz ne nemi var, ka??t zerinde bir i?lem bu, sen halk?n?n akl?nda bilincinde ve yre?indesin. Bugn geti?imiz 9 Eyllde lmnn ard?ndan 27 y?l gemi? oldu ve i?te bugn hala ben buradaysam, Alt?nkozada Onun filimleri varsa,Onun filmleri o kadar evrenselse Y?lmaz Gney bir sinema dehas? ve ulusaldan evrensele ula?m?? bir sinema ustas?yd?. ?yle bir zgnl? var Onun filmlerinin, hepsi hala gncel
Ba?bakan?n samimiyetine de inan?yorum
H?d?r Gevi?: Yurt d???ndaki terihi eserleri devlet gzel bir al??ma yaparak geri getiriyor, asl?nda Y?lmaz Gneyin 12 Eyll askeri rejimi nedeniyle ?imdi kay?p olan filmleri de birer kltr varl??? gibi ortaya ?kar?lsa, bunun iin al???lsa
Fato? Gney: Bugne kadar yap?lmad? ama umar?m bundan sonra yap?l?r. Ba?bakan?n szn ben nemsiyorum, samimiyetine de inan?yorum dedi ki
Asl?nda A?l?m? Y?lmaz Gney 30-40 y?l once ba?latm??t?
H?d?r Gevi?: Bir de Kemal K?l?daro?lu genel seim ncesinde Pariste Y?lmaz Gneyin mezar?n? ziyaret etti. Bu durum sizi biraz k?zd?rd? zannedersem, bunu bir show olarak de?erlendirdiniz.
Fato? Gney: Ben kimseye k?zm?yorum. nk s?n?fsal a?dan ve bulunduklar? mevki a?s?ndan ok gzel, gidip mezar?n? ziyaret etmeleri ama sonradan da sahip ?kmalar? gerekiyordu, yani biz sadece Onun sanat?n? takdir ediyoruzla ifade edilecek bir duru? de?ildi bu Y?lmaz Gneye kar?? byk bir haks?zl?k nk. Y?lmaz Gney btn mrn adam?? halk?n?n kurtulu? mcadelesineadam?? bir d?nr. Y?lmaz Gney yaz?lar?ndan tr 100 y?l ceza ald??? iin Trkiyeden ayr?lmak zorunda kalm?? ve ?unu syleyeyim, bugn yap?lmaya al???lan a?l?m denilen ?eyi Ylmaz Gney 30-40 y?l nce yapm?? ve bunun bedelini demi? ve bu yzden Trkiyeden ayr?lmak zorunda b?rak?lm?? ve srgnde ac? iinde lm?.
?lk resmini grd?mde bu ne irkin bir adam demi?tim
Y?lmaz Gney fotojenik de?ildi
H?d?r Gevi?: irkin Kral diyorlar Y?lmaz Gney iin asl?nda ok yal???kl? bir beyfendi, neden irki?n Kral denmi??
Fato? Gney: ?yle bir ?ey, ben de ilk grd?mde daha do?rusu ben Onu ilk ses mecmuas?n?n kapa??nda grdm ve dedim ki bu ne irkin bir adam. Bak?n yan?m da arkada?lar?m vard? ve gn geldi bana bunu hat?rlatt?lar. Dedim ki bu ne kadar irkin bir adam nk o zaman biz kolejli hoppa zoppa ocuklar?z ve Trk filmlerine gitmiyoruz, bizim be?endi?imiz Alain Delonlar falan Dedim ki bu ne kadar irkin bir adam, dnyada bir tek ben ve O kalsak dnp de Ona bakmam Fakat sonra ilk grd?m andan itibaren ok etkilendim, Y?lmaz gerekten gzel bir adam ama fotojenik de?ildi, gerekten kendisi de filmlerinde ve foto?raflar?nda olamad??? kadar yak???kl? ve karizmatik bir insand?
Y?maz?n glmsemesini, bembeyaz di?lerini ve gzlerindeki hzn sevdim
H?d?r Gevi?: ?lk tan??t???n?zda Y?lmaz Gneyin neyi etkiledi sizi en ok
Fato? Gney: Glmsemesi, bembeyaz di?leri ve gzlerindeki hzn Hep d?ndm ondan ayr?ld?ktan sonra niin bu kadar hznl bak?yor diye ve o bana Mu?tan sayfalar dolusu mektuplar yazd? 1 y?l boyunca nk bana demi?ti ki beni kimselere sorma, sana yine beni ben anlataca??m nk kimse beni bilme O mektuplarda da anlatt?. nk ben hep stne gittim, niin gzlerin bu kadar hznl bak?yor diye Bana dedi ki nk ben dnyadaki ac? eken insanlar? gryorum, her an gzmn nnde al?ktan bir ocuk lyor.
H?d?r Gevi?: belki kendi gemi?ini hat?rlat?yodu her ?ey Ona, kendi gemi?i de yle a??r ve ac?yd?
Fato? Gney: Evet yleydi, ukurova ya?am?n?n btn ileke?li?ini ya?am??.
H?d?r Gevi?: O zor yllardan sonra Adanaya geen hafta gittiniz ok geli?mi? bir kent siz ne d?ndnz
Fato? Gney: En son 10 y?l nce gitmi?tim Adanaya ve o ilk grd?m usuz bucaks?z pamuk tarlalar?n? aram??t?m fakat grememi?tim, hep binalar
Y?lmaz Gney filmi iin kimse ta??n alt?na parma??n? koymuyor
H?d?r Gevi?: Y?lmaz Gney hayat? neden hala film yap?lm?yor sizce, kimse cesaret mi edemiyor mu:
Fato? Gney: Kimse ta??n alt?na elini koymak istemiyor
H?d?r Gevi?: Belki yap?lsa ok da izlenecek, Trkiye siyasi olgunluk anlam?nda da bir Y?lmaz Gney filmine haz?r asl?nda
Fato? Gney: Ben Y?lmaz ldkten sonra bir ?eyler yazd?m bir kenara koydum, bir ?eyler yazd?m bir kenara koydum ?imdi art?k onlar? toparlaman?n zaman? geldi fakat bunlar an?lar olmayacak Hikaye roman tad?nda olacak bir kitap bu. Bu kitapta ne kadar samimi olursam ve gerek olursam, beni o kadar anlayacaklard?r.
Fato? Gney: Peki kimin ekmesini istesini?z bir film ekilse Y?lmaz Gneyin hayat?yla ilgili mahs?n k?rm?z?gln isminden szetmi?tiniz Y?laz erdo?an da faith ak?nda hazr olmad?klar?n? sylemi?lerdi byle bir proje iin
Fato? Gney: Evet hi biri haz?r de?il fakat ben genlerin haz?r olduklar?n? d?nyorum. Adana Alt?nkoza film festivalinde dl alan gan arkada?lar?n filmlerini gdm, o kadar kuvvetli yap?tlard? ki inan?n arp?ld?m ve dedim ki mthi? sinemac?lar geliyor, bence onlar onlar Y?lmaz Gney filmini yapacaklar.

