Dnemin Genelkurmay Ba?kan? Hseyin K?vr?ko?lu'nun "Bin y?l srecek." dedi?i 28 ?ubat 'postmodern darbesi'nin zerinden 13 y?l geti. Medya ve yarg? eliyle yrtlen darbe srecinin on binlerce ma?duru var. ?nanlar? nedeniyle fi?lenen, i?inden at?lan ve birok hukuk d??? uygulamaya maruz kalan binlerce ki?inin hayat? altst oldu.
Farkl? gr?leri savunan gazeteciler de stotkonun hedefi oldu. O dnemde farkl? gr?leriyle n plana ?kan gazeteciler Mehmet Ali Birand, Mehmet Altan ve Nazl? Il?cak, Zaman'a ya?ad?klar? ma?duriyeti anlatt?.
Askere ynelik ele?tirilerini sak?nmayan gazeteci ayn? isim taraf?ndan tehdit edilmi?. Bu isim dnemin Genelkurmay Genel Sekreteri Erol zkasnak. Gazeteci Mehmet Altan, evik Bir'e en yak?n isim olarak grlen zkasnak'?n, Sabah Gazetesi ynetimini aray?p, "Onu sng ucunda s?n?r s?n?r gezdiririm." dedi?ini anlat?yor. Mehmet Ali Birand, zkasnak'?n kendini aray?p 'Siz kim oluyorsunuz da Genelkurmay Ba?kan?'na faks ekiyorsunuz?' diye paylad???n?, bunun zerine telefonu duvara f?rlat?p k?rd???n? sylyor. Nazl? Il?cak ise patronu Mehmet Emin Karamehmet'in Ankara'ya a??r?larak i?ten at?lmas?n?n istendi?ini anlat?yor.
Yaz?m? karakolda grdm
Mehmet Altan, askeri sinirlendiren olay?n 28 ?ubat srecinde yzde 72 oran?nda zamlanan asker maa?lar?yla ilgili yaz?s? oldu?unu belirtiyor: "30 y?ll?k bir ?retmenin maa??n?n, askeri kariyere yeni ba?layan birisinden daha az oldu?unu yazm??t?m. Bu yaz? zerine Erol zkasnak, o dnem Sabah'?n Genel Yay?n Ynetmeni Zafer Mutlu'yu aray?p 'Onun makat?na sng sokup s?n?r s?n?r gezdirece?im' demi?, benim hakk?mda." Mehmet Altan, bu tehdidin i?e yarad??? ve Din Bilgin ile Zafer Mutlu'nun haftada 4 gn olan yaz?lar?n? bir gne ekti?ini sylyor. Altan, kendisi hakk?nda evik Bir'in Din Bilgin'le gr?t?n de Hasan Cemal'?n Krtler adl? kitab?ndan ?renmi?! Bu olaydan bir y?l sonra zkasnak'?n muhalif gazetecileri Gneydo?u gezisine gtrd?n belirten Mehmet Altan, "O yaz?y?, ??rnak'taki bir asker karakolda grnce inanamad?m." ifadesini kullan?yor.
28 ?ubat'?n h??m?na u?rayan gazetecilerden birisi de Mehmet Ali Birand. And?lara da ad? giren gazeteci, 28 ?ubat dneminde 'telefon ve mektup kampanyalar?yla' srekli tehdit edildi?ini sylyor. En unutamad??? olay? ?yle anlat?yor: "Eski?ehir'de bir ?ehit cenazesinde konu?an bir muvazzaf albay?n Cengiz andar'? ve beni ismen hedef gsterip 'iimizdeki hainler' dedi?ini hi unutmam. Albay? ?ikayet etmek iin Genelkurmay Ba?kan? ?smail Hakk? Karaday?'ya faks ekmi?tim. Bizi hedef gsterdi?ini sylemi? ve zr dilemesini istemi?tim. Bir sre sonra Erol zkasnak beni aray?p 'Siz kim oluyorsunuz da faks ekiyorsunuz?' diye paylam??t?. Telefonu duvara vurup k?rd???m? hat?rlar?m." Birand, 32. Gn' yay?ndan kald?rmas? iin evik Bir'in, Show TV'nin o zamanki sahibi Erol Aksoy'a bask? yapt???n? da hat?rlat?yor.
Askerlerin gazetecilere bask?s?n? en a??r ya?ayan isim ise Nazl? Il?cak. 28 ?ubat uygulamalar?n?, Teoman Koman Pa?a'n?n Susurluk Komisyonu'na ifade vermekten kamas?n? ve Cavit a?lar'?n yan?nda al??maya ba?lamas?n? ele?tirdi?ini syleyen Il?cak, "Erol zkasnak, yaz?lar?m nedeniyle Mehmet Emin Karamehmet'i Ankara'ya makam?na a??rm??. Karamehmet'i azarlayacak derecede uyar?da bulunmu?. Btn bunlar neticesinde, 1997 sonunda Karamehmet benim i?ime son verdi." ?eklinde konu?uyor
Can?m? ac?tmak istediler
Nazl? Il?cak, TRT'yle ya?ad?klar? bandrol davas?n? da bu srele ili?kilendiriyor. Il?cak, bu nedenle o?lunun yurtd???na kat???n? belirtiyor. Bu hukuksuzlu?u kendisinin can?n? ac?tmak istediklerine yoran Nazl? Il?cak, yurtd???nda al??an o?lu Mehmet Ali Il?cak'?n askerlik tecilinin yap?lmas? gerekti?i halde, dnemin Seferberlik Daire Ba?kan?'n?n nce "Tabii ki askerli?ini tecil edebilir." dedi?ini, kendi o?lu oldu?unu ?rendikten sonra da "Nazl? Il?cak'?n o?lu ise gelsin burada askerli?ini yaps?n." diyerek byk bir hukuksuzluk sergiledi?ini szlerine ekliyor.
Srete ak?lda kalan szler
Glay Gktrk (Yeni Yzy?l): Gazeteler Genelkurmay'?n a?klamas?n? "Ordu rahats?z oldu, ordu sinirlendi, ordu fena halde k?zd?" gibi ba?l?klarla ve byk puntolarla srman?etten verdi diye; haberi kaleme alan editrler de a?klamay? "Bir nevi muht?raya" benzetti diye biz de sinip oturacaksak...
Tansu iller: Muhalefet tekelci sermaye ve kartelci medya ile anla?arak 'darbe k??k?rt?c?l???' yap?yor. (May?s 97)
Erzurum Blge Komutan? Tu?general Osman zbek: Adam olan adam gidip o krala misafir olmaz. Ben bunu kabul etmiyorum. Ba?bakan de?il bilmem ne bakan? olursa olsun... Ulan pe... (17 Nisan 97)
Bir gazetenin muhabiri: Komutan?m haberlerimizde bir eksik var m?? Komutan?n cevab?: Yanl?? veya eksik yok. Gayet gzel. (3 Haziran 97, Radikal)
SABAH: Trkiye sizinle gurur duyuyor /Hrriyet: Gerekirse silah bile kullan?r?z. (Savc?lara ve bas?na verilen brifingle ilgili man?etin ba?l?klar?)
SNG TAKAR GEZD?R?R?M
Mehmet Altan: Benim ba??m? belaya sokan yaz?, profesrlerin ve generallerin maa?lar?n? k?yaslayan yaz?yd?. Telefon edip gazete ynetimine, onun makad?na sng takar, cepheleri gezdiririm demi?ti.
evik Bir'den Milliyet Gazetesi ynetimine: Albright'?n a?klamas?n? neden bu kadar byttnz? ?imdi oraya da m? iki general gndermem gerekiyor?.. (Milliyet, ertesi gn haberleriyle kendini affettirdi)
Mehmet Barlas: Bana Taha Akyol anlatt?: "evik Bir Ayd?n Do?an'? ele?tiriyor. 'Gazetendeki baz? yazarlar trban konusunda, gen k?zlar?n ba?rts konusunda yanl?? yaz?yor' diyor. Ayd?n Bey, evik Bir'e 'gel kendileri ile konu?' diyor. Bunun zerine evik Bir gazeteye geliyor. Genelkurmay ikinci ba?kan? yazarlar ile toplant? yap?yor. Taha Akyol kendisine soruyor. 'Niye Trk toplumunun geleneklerine bu kadar kar?? ?k?yorsunuz? Bunun iin Trkiye'de ok de?erli sosyologlar var. Niye onlara dan??m?yorsunuz?' diyor. evik Bir de 'E?er sosyologlara dan???rsak bu konudaki kararl?l???m?z da??l?r.' diyor.
Cumhurba?kan? Demirel: Bazen siyasal o?unluk say?sal o?unluktan nemlidir. (Hkmeti kurma grevini say?sal o?unlu?u olan iller'e de?il de Mesut Y?lmaz'a vermesini byle savundu.)
Mesut Y?lmaz: Ht dendi?inde kaanlar?n lkeye de, devlete de yarar? yoktur. (Mart 98. Asker bildiri yay?nlay?nca geri ad?m att?.)
YA?LI KAZI?A OTURTURUZ
Bir general: "Git syle o kad?na, ileri geri konu?mas?n. Gelirsek ?i?leri Bakanl???'n?n nnde ya?l? kaz??a oturturuz..." (?i?leri Bakan? Meral Ak?ener'e ynelik sylenen sz.)
Cumhurba?kan? Sleyman Demirel: Merve Kabak? ajan provokatr. (Ba?rtsyle Meclis'te yemin etme giri?imine gsterdi?i tepki)
Sabah yazar? Can Atakl?: Trk bas?n? ok kt bir s?nav verdi. 28 ?ubat sreci ierisinde zellikle byk gazete ve televizyonlar?n yapt??? haberlerin yzde 90'? (doksan) yaland?r. Biz yazd?k, biz okuduk... ?emdin Sak?k'?n ifadelerine o sat?rlar, (Cengiz andar, Mehmet Ali Birand'? terr rgtyle irtibatl? gsteren ifade) ?stanbul sosyetesiyle s?k? f?k? olan bir komutan taraf?ndan eklendi. Yay?mlanmamas? halinde gazeteyi bat?rmakla tehdit etti. (kz Dergisi'ne yapt??? a?klama, 22 Aral?k 99)
evik Bir: Kin kusanlar? bir sre izleyece?iz. Hemen a??a ?kt?lar. Di?erlerinin de t?ynetleri grld. Bunlar?n dinle, imanla, Allah'la ilgileri yok. S?rf menfaatleri para. (Cumhurba?kan? adayl???na tepki gsterenlere verdi?i cevap)
Cengiz andar (Sabah): Hizbullah'? palazland?r?p, bir cinayet makinesi haline dn?mesinde ba?rol oynayanlar 28 ?ubat'ta ne rol ald?lar. Bir haf?zan?z? yoklay?n bakal?m. Susurluk zerine 28 ?ubat'?n gelmesiyle rtbas edilmedi mi?
Hrriyet Gazetesi ba?yazar? Oktay Ek?i: Baz? arkada?lar?m?za iftira edenlere yard?mda bulunmu? gibi olduk. Byle adi bir tertibin iinde devletin bulunabilece?ini nereden bilebilirdik? (Sak?k and?c?n?n gazetesinde yay?mlanmas?yla ilgili gnah ?kard?.)
Eski Genelkurmay Genel Sekreteri Tmgeneral zkasnak: O dnemde Genelkurmay karargh?yla al??abilmek iin asker kaynakl? haber k?r?nt?lar?n? bile man?et yaparak komutanlara yaranmaya al??an, karargh bir ?ey sylemeden haber kaynaklar?n? ihbar eden kalemler, bugn benim kaynak soru?turmas? yapt???m? iddia eden kalemlerdir. Espri yapmaya cret bile edemezlerdi.
Blen Ecevit: Medyaya byk sermayeler giriyor ve bunlar politikada fazlas?yla etkili oluyor. Bu durum beni rahats?z ediyor. RTK Yasas? benim hkmetim taraf?ndan ?kar?ld? ama her ?eye gcmz yetmiyordu. (5 ?ubat 2003)
Eski TOBB Ba?kan? Fuat Miras: Askerlerin mdahalesine iki gn kalm??t?... Biz btn Trkiye'de retimi durduracakt?k. Hayat fel olacak, elektrik, su kesilecekti... Hkmet mecburen ekilecekti. (4 Haziran 2001)
Mehmet Ali Birand: En demokrat?m?z dahi, Refah'a kar?? asker kart?n? kullanmakta bir sak?nca grmedi. (2 Mart 2007)