ERGUN BABAHAN - STAR
Mustafa Kemal, Ankarada Cumhuriyet rejimini kurup devrimlere giri?ti?i dnemde bile ?stanbul ve bas?n?na endi?eyle bakm??t?r.
Bu bas?n?n Kemalist idareye kar?? bir tepki yaratma veya mevcut tepkiyi peki?tirme potansiyeline sahip olmas?ndan hep korkmu?tur. (1)
?stanbul Bas?n?n?n nabz?n? lmek iin gazete yneticileriyle biraraya geldi?inde de ?stanbulu de?il, ?zmiti tercih etmi?tir.
16-17 Ocak 1923 tarihinde yap?lan toplant?, Mustafa Kemalin beklentisi a?s?ndan ok olumlu gememi?tir.
?stanbul bas?n?n?n denetim alt?na al?nmas? iin 2 y?l beklemesi gerecektir. ?eyh Sait isyan?n?n ard?ndan ?kar?lan Takrir-i Skun Kanunu, Atatrke bu f?rsat? verecektir.
Zaten kanunun gerekesini Mdafaa-i Milliye Vekili Recep Bey ?u szlerle zetleyecektir:
Burada sylenmesi gereken en nemli nokta, devletimizin mevcut zay?fl???n?n nedeni olan ?stanbul Bas?n?d?r... ?stanbul Bas?n? habis yalanlar ve dzenlerle BMMye, onun btn messeselerine sald?rmaktad?r... Emniyet-i umumiye, emniyet-i hukukiye ve emniyet-i milliyeyi sa?lamak ve bu zehir yuvalar?n? yok edecek kudrette bir hkmet tesis edebilmek iin, bu meclisin grevi bu kanunu geirmektir.
4 Mart 1925 tarihinde 122ye evete kar?? 22 hay?rla kabul edilen tasar?, iki gnde hayata geirildi.
6 Mart 1925 tarihinde hkmet Tevhid-i Efkar, ?stiklal, Son Telgraf, Orak eki ve Sebilrre?at gazetelerini kapatt?.
Ard?ndan Hseyin Cahit Beyin ba?yazar? oldu?u Tanin kapat?ld?.
11 A?ustos 1925te listeye Ahmet Emin Yalman ynetimindeki Vatan eklendi. Bu yasa erevesinde Yolda?, Presse de Soir, Resimli Ay, Millet, Seda-y? Hak, Do?ru Sz, Kahkaha, Tok Sz, ?stikbal ve Sayha isimli gazeteler de kapat?ld?.
Geriye sadece hkmetin yay?n organ? Hakimiyet-i Milliye ve Cumhuriyet kald?.
Bir devrim dnemi a?s?ndan gnn ko?ullar?nda bak?ld???nda zorunlu bir uygulama denebilir.
(Bu a?dan demokratik dzene gei? mcadelesi verildi?i yak?n dnemle benzerli?i oldu?unu kabul etmek gerekir.)
Ancak ard?ndan gelen ve kendilerini Kemalist diye adland?ran kadrolar, Ankaran?n genelde bas?na, zelde ?stanbul bas?n?na ynelik bu tavr?n? aynen srdrdler: Yani tam hakimiyet ve rejimin szcl? grevi.
?stanbul bas?n? bizzat Ankaran?n denetiminde olmas? gereken bir ara olarak grld.
Bu uzun giri?i neden yapt?m?
Perihan Ma?den dn Tarafta bir polemik zerinden medyadaki ?ttihat? etesinin yzn anlatan bir kaleme ald?.
Sivil dikta, tek parti rejimi, diktatrlk gibi seilmi? iktidar aleyhindeki temel konseptlerin Odatv bask?n?nda ele geti?i zere belli bir plan dahilinde yap?ld???n? anlatt?.
Dahas?, Hrriyet Gazetesinin eski Genel Yay?n Ynetmeni Ertu?rul zkk zel Harpilerle ok s?k? ili?ki iinde olmakla sulad?.
?lk bak??ta umu? diyebilece?iniz bu iddia, zkkn Hrant Dink, Orhan Pamuk ve Ahmet Kaya hakk?ndaki man?etleri ( de zel Harp Dairesinin do?rudan hedefiydi), Hrant Dink cinayetini okeyci ocuklar?n zerine y?kma abalar?, Ergenekon ve Balyoz davalar?na kar?? ald??? tutum ve de kontrol alt?nda tuttu?u Ak?amdan Radikale, Milliyetten Hrriyete uzanan yazar kadrosu gznne al?nd???nda farkl? bir a?dan de?erlendiriliyor.
Devlet gazetesi Hrriyetin uzun y?llar Ankara temsilcili?i grevini yapan zkk, bu kadrolarla ok s?k? f?k? olmu? ve bu ili?kileri ?stanbula ta??m??t?.
?stanbul bas?n?n? do?rudan denetlemeyi hedefleyen zel Harp Dairesi iin biilmi? kaftand?.
Gittike artan gc sayesinde kendisine ba?l? bir kadro yaratt?, kurdurdu?u odal?, taval? internet siteleriyle medyada kendisi gibi d?nmeyenler aleyhine bir terr havas? estirdi.
Bu yaz?y? zkke ki?isel bir fke nedeniyle yazm?yorum.
ok daha nce yazabilirdim ama zel yetkili savc?lar?n tutuklama ate?inin dinmesini bekledim.
Amac?m kim, neyi, niye yaz?yor veya yazm?yor kamunun bilmesi.
Yarg?y?, h?rs?z mteahhidi tart??an medya nedense kendi iindeki ajanlar?, zel Harpileri sorgulamaktan imtina ediyor.
Devrimler bitti, demokrasiye getik, akl?n?zda bulunsun; Cumhuriyet Bayram?n?n kutlu olsun.
(1) Bu yaz?y? kaleme al?rken Hakan zo?lunun KitapYay?nevinden ?kan doktora al??mas? Cumhuriyetin Kurulu?unda ?ktidar Kavgas? adl? kitab?ndan yararland?m.