YEN? YILDA BOL BOL 'YEN? MEDYA'YI KONU?ACA?IZ...
Y?l?n adam?, Facebook'un kurucusu Mark Zukerberg. Y?l?n di?er adam?, Wikileaks'in lideri Julian Assange. Y?l?n sosyal medyas?, Twitter. Btn bunlar bize ?unu haber veriyor: Bu y?l bol bol 'yeni medya' konu?aca??z, 'yeni habercilik' tart??aca??z.
YAVUZ BAYDAR'IN SABAH OKUR TEMS?LC?S? SAYFASINDAK? YAZISI
2011'de yeni medya
Y?l?n adam?, Facebook'un kurucusu Mark Zukerberg. Y?l?n di?er adam?, Wikileaks'in lideri Julian Assange. Y?l?n sosyal medyas?, Twitter. Btn bunlar bize ?unu haber veriyor: Bu y?l bol bol 'yeni medya' konu?aca??z, 'yeni habercilik' tart??aca??z
Medya a?s?ndan heyecanl?, hareketli, de?i?imlere gebe bir yeni y?la ayak bast?k. 2011 y?l?nda, lkemizin en sorunlu sektrnde kal?c? reglasyon, adil rekabet, e?itlilik ve yeni at?l?mlar hi kimse iin srpriz olmamal?.
ncelik, "yeni medya"ya gei? srecinin ?ekillenmesinde. 2010 facebook ve twitter y?l? oldu ise, bu y?l gerekle?ecek devrimlerin ba??nda iPad2 gelecektir. ok gemeden, ilkinin geli?tirilmi?i olan bu "mucize"nin medyay? ve gazetecilik anlay???n? nas?l silkeleyece?ine de tan?kl?k edece?iz.
Gelecek, yeni teknolojinin at??? ufuklarda. Geli?en sosyal medya, habercili?i kkten sorgulamam?za, mesleki rolmz tart??maya amam?za neden oldu. 2010'un son aylar?na damgas?na vuran Wikileaks olay?, pek o?umuzun uzun y?llard?r ?u veya bu lkede tarif etmeye ve prati?e dkmeye al??t??? "vatanda? gazetecili?i"ni internet ile bulu?turup kresel hale getirmeyi ba?ard?. ?nternetin at??? yolda gazetecilik / habercilik, geleneksel "dikey" yap?lanmadan "yatay" yay?lmalara gei?e oktan ba?lad? bile. Bu birey olarak gazetecileri oldu?u kadar onlar? istihdam eden kurumlar? da derinden etkilemeye aday.
Geriye dn? art?k imkns?z. ABD gibi, 11 Eyll sonras?n? muazzam bir i ve d?? istihbarat btesine ay?rm?? bir gcn Julian Assange ve ekibiyle ba?a ?kamamas?, kresel haber ve bilgi ak???n?n nndeki barajlar?n nas?l y?k?lmakta oldu?unu gstermekte. Bunu y?llar ncesinden ngren The Guardian editr Alan Rusbridger gibi gazeteciler, heyecan iinde, gen meslekta?lar?na "ba?ka bir habercilik iin kollar? s?vay?n" a?r?lar? yapmaktalar.
iPad'in ilk srmleri, gelece?i iyi koklayan medya yat?r?mc?lar?n? zel sanal bask?lar haz?rlamak iin seferber etmi? durumda. iPad2'ye kamera eklenece?i syleniyor. Var?n, o zaman, "yerinden habercili?in" nerelere ula?abilece?ini, ne imkanlar aaca??n? hayal edin.
Edin, ama i? o kadar basit de?il. ncelikle, bask?c? veya yar?-bask?c? rejimlerin ilk ba?vuraca?? silah, internete mmkn olan her trl filtreyi takmak olacak. Bu yzden, "yeni gazetecilik" iin mcadelenin ortak platformu, her lkede -tabii zellikle de devleti ve kurumlar? ony?llard?r kapal?l??? ?iar edinmi? Trkiye'de- internet ortam?n?n zgr olmas? ve kalmas? iin olu?mak zorunda.
Yeni teknoloji, otomatik olarak herkesi gazeteci / haberci yapm?yor. Aralar h?zla yenilenir, nitelik de?i?tirirken, "kresel ky" her zaman oldu?undan da fazla do?ru, gvenilir, hakkaniyetli, kat?l?ma a?k bir "yeni gazetecilik" talebini koruyacak.
yle olmasayd?, Wikileaks ekibi s?zd?r?lm?? olan onbinlerce diplomatik kriptoyu nceden Der Spiegel, The Guardian, El Pais, Le Monde gibi "eski medya"n?n a??r toplar?na, sayg?n kanallar?na vermezdi. ?nand?r?c?l?k esast?r. "Eski"sinde oldu?u gibi "yeni medya"da da "denge ve denetim" kadar, neyin nas?l "kamu yarar?" ta??d???na karar verecek birikim, ortak ak?l, bilgelik, sa?duyu, serinkanl? ve ba??ms?z muhakeme kabiliyeti belirleyici olacak.
Bu "gidi?at" acaba Trkiye medyas? iin de geerli mi? Hi kimsenin ku?kusu olmas?n. lkenin son y?llar?na damgas?n? vuran ekonomik s?rama, ancak ve ancak yeni tekonolijerin e?li?inde ivme kazanaca??na gre; lkedeki ?ehirle?me srece?ine ve e?itimde altyap?n?n dijitale do?ru evrilmesi ka?n?lmaz oldu?una gre, bunda medyan?n arkadan nal toplamas? d?nlemez.
lkemizde medya geneli iinde zellikle bas?n hem zihniyet hem de ekonomik olarak sorunlu. Oysa, ngrler, bu y?l medyan?n ncelikle grsel kesiminde reklam pastas?nda yzde 25 civar?nda bir art?? olaca?? noktas?nda. Mevcut pastaya bak?l?rsa, bu hi hafife al?nacak bir tahmin de?il.
YAZININ DEVAMI SABAH.COM.TR'DE...